12 Eylül Anayasasinda yapilacak degisikliklerle ilgili tartismalar tirmanarak sürüyor ve konu her geçen gün dogru bir mecraya oturuyor. Çünkü bu tartismalar sirasinda olmasi gereken oluyor ve 12 Eylülde insanlara çektirilen acilarla ve darbeyle hesaplasma da gündeme geliyor. 12 Eylül Anayasasinin temelini olusturan darbe sürecinde özellikle Diyarbakir cezaevinde yasanan korkunç iskenceler sik sik tartismalara konu oluyor. Özellikle BDPnin darbe anayasasinin degistirilip degistirilmemesinin oylanacagi referanduma boykot çagrisi yapmasi, o dönemde iskence görmüs birçok insanin, anayasa tartismalarina kendi anilariyla katilmalarina yol açiyor. Biz de hem Diyarbakir cezaevini, hem Kürt politikasini, hem de PKKyi yakindan izleyen, bilen ve taniyan Hüseyin Yildirimla 12 Eylül döneminin hukukunu, mahkemelerini, uygulamalarini, Diyarbakir zindanlarini, PKKyi, Öcalani, lider kadrosunu, PKKnin kurulusunu, Suriyeyi, Bekaayi, Öcalana muhalefeti, PKKnin dünkü ve bugünkü politikalarini konustuk. İlk gün Avukat Yildirimin poliste ve cezaevinde yasadiklarini okuyacaksiniz. Avukat Hüseyin Yildirim bir dönem Abdullah Öcalanin çok yakininda yer aldi. Sama Bekaaya gidip geldi. Hatta bir ara PKKnin Avrupa sorumlusu olarak tanindi. Daha sonra Öcalanla yollari ayrildi, Hollandada suikast girisimine ugradi. Avukat Hüseyin Yildirim halen İsveçte yasiyor.

* * *

NESE DÜZEL: Siz hangi yil Diyarbakir hapishanesine girdiniz?

HÜSEYİN YILDIRIM: Ben Diyarbakir cezaevine 1981 yilinin kasiminda girdim ve on bir ay kaldim. O cehennemden 1982de çiktim. Zaten ben 10 Kasim 1981de Diyarbakir cezaevine götürüldügümde de ayaklarimin üstünde duramiyordum.

Niye?

Çünkü poliste çok agir iskence görmüstüm.

Neden dolayi tutuklandiniz?

Silvan-Siverekte PKK sorumlulugu yapmis Mehmet Karasun diye Bingöl-Kigili bir ögretmen vardi. O kisi, kod adi olarak Tuncelili Hüseyini kullanmis. Beni, o diye tutukladilar. Oysa devletin bütün kurumlari onun gerçek kimligini biliyordu. PKK iddianamesinde de zaten o kisinin hüviyeti açikça yaziyordu.

Tutuklandiginizda ne is yapiyordunuz?

Avukattim. Türk ve Kürt solundan tutuklananlarin yüzde sekseninin avukati bendim o dönemde. O siralarda Diyarbakir rahatti, daha 12 Eylül olmamis, askerî cunta gelmemisti. Ülkede en agir iskence Elazigda yapiliyordu. Naci kod adli bir MİT görevlisi, 1800 Evler denilen yerde korkunç iskenceler yapti. Sonra o kisi Diyarbakira geldi ve bana da iskence yapti.

İskence yapan devlet memurlarinin da mi kod adlari vardi?

Evet... Onlar, çok korunurlar. Zabit tutarlar, zaptin altina imza olarak hiçbir isim yazmazlar, "zabit müncisi" yani "zapti tutan" yazarlar. İz birakmazlar. Avukatlik yaptigim sirada mahkemelere çikarilan tutuklular öyle kötü durumdaydilar ki, iskenceden geçtikleri apaçik ortadaydi ama mahkemeler bu iskencelere seyirci kaliyordu. Ben 12 Eylül 1980 cuntasi döneminde sadece Elazigda degil, Diyarbakir, Konya, Ankara-Mamak her yerde durusmalara girdim. O sehirler arasinda gittim geldim. Çok doldum! Gördügüm feci manzaralara itiraz ettim. Mahkemelere karsi direndim. Ben, Mehdi Zanadan Serafettin Kayaya, Selim Dindara üç bin kisinin avukatiydim. Zaten o yüzden de bir komployla tutuklandim.

Nasil tutuklandiniz?

Beni, Diyarbakir cezaevine bir müvekkilimi görmeye giderken gözaltina aldilar. Diyarbakir Birinci Subeye götürdüler. Uygulama söyleydi. Önce polis sorusturmasi yapiliyordu. İskence orada basliyordu. Sonra poliste iskence görenler, biraz kendilerine gelsinler diye bir süre bekletiliyordu. Sonra savciliga gönderiliyor ve tutuklanip cezaevine konuluyordu.

Poliste ne yasadiniz?

Yedi günde beni bitirdiler. Gözlerimi baglayip, beni önce tavana asip çarmiha gerdiler ve elektrik soku verdiler. 16 ya da 17 Ekim 1981 tarihiydi. Polis sorusturma bölümünde her odadan iskence çigliklari geliyordu ve o sirada radyo açikti, Evren konusuyordu. Evren radyoda, "Türklerin karakterinde iskence yoktur" diye bagiriyordu. Evrenin o sözleri iskence çigliklarina karisiyordu. Bir gün gene gözlerim bagliydi... Gene iskence görmüstüm ve vücudum ates içindeydi. Zaten her an iskence yapiliyordu.

Size ne soruyorlardi?

Hiçbir sey. Sadece konus diyorlardi ve küfrediyorlardi. Biri odaya geldi ve bana "merhaba Hüseyin Bey" dedi. Anlamistim, üst düzey biriydi, ya MİTti ya da ordudandi. İskenceden sinirlerim çok gerilmisti. "Neden benimle gözlerim açik konusmuyorsunuz? Neden korkuyorsunuz?" dedim.